ټولنه اوکلتور

توجه به زراعت کشور؛ توجه به کاهش فقرملت است

محمد رفیع تیموری

 ضرورت توجه به بخش زراعت به عنوان ماشین محرکه بخش صنعت، ‌تأمین کننده مهم‌ترین نیازانسان یعنی موادغذایی، ایجاد فرصت‌های شغلی بازنگری نوینی را دراین بخش به عنوان مبنایی دستیابی به هرگونه توسعه به ویژه پایدار می طلبد و توجه به زراعت کشور؛ توجه به کاهش فقرملت به حساب می آید.

تقاضای روزافزون برای موادغذایی وهمچنین اهمیت موادخام زراعت به عنوان زمینه رشد صنعت ونقش فرآوردهای زراعتی درصادرات کشور از مهم‌ترین دلایل توجه به روستا و زراعت در هرگونه برنامه ریزی است. به عبارت دیگر توسعه زراعت از مهم‌ترین مسایلی است که اقتصاد واجتماع کشور با آن روبه رو است. درشرایط کشور بخاطر اهمیت بخش دهقانی وروستایی ونیز بخاطر نوع ترکیب فعالیت ها درسطح بخش های اقتصادی، اتخاذ هرنوع الگوی توسعه اقتصادی، واجتماعی مستلزم نیل به درجاتی از توسعه پیشرفت درکشاورزی است تا هماهنگی لازم برای تحقق یک رشد اقتصاد ثمربخش وموازین فراهم شود.

به هرحال باید پذیرفت که وسعت کشوروتنوع درپارامترهای مختلف ازجمله اقلیم، ‌منابع آب،‌ جنس خاک،‌ منابع مدنی،‌ پوشش گیاهی و از سوی دیگر کارکردهای متفاوت انسانی وسرمایه گذاری‌ها ملی در هر جای این سرزمین سبب تنوع در بهره وری‌های اقتصاد و پراکنش جمعیت گردیده است.

معضلات ومشکلات بخش زراعتی در مناطق مختلف کشور؛ در یک نگاه کلی مهم‌ترین مشکلات ونارسایی های بخش زراعتی  عبارت است از: فقر منابع طبیعی بویژه میزان بارندگی ومنابع آبی ووضعیت نامناسب خاک، نامشخص بودن مکانیسم برنامه ریزی وغیر مسئولانه بودن و عدم توجه وآگاهی مسئولین ومدیران بخش های ذیربط درخصوص نیازمندی های وتنگناهای بخش زراعتی، عدم سرمایه گذاری مطلوب وبهینه،‌ عدم بکار گیری طرح آزمایش زراعتی سنتی وپایین بودن نرخ محصولات زراعتی،‌ فقدان بیمه محصولات زراعتی  وخرید تضمینی،‌ بالا بودن ضایعات و راندمان کم محصولات، محدود بودن اراضی زراعی مرغوب،‌ کم کاری وبیکاری فصلی ومحدودیت ظرفیت اشتغالزایی در بخش های صنعتی  وخدماتی روستایی که فشار مضاعفی رابه بخش زراعتی وارد می کند.

مهاجرت وبیجاشد گان داخلی شدید نیروی فعال وبویژه تحصیل کردگان رشته های مرتبط با زراعتی ونبود یا کمبود نیروهای متخصص دراین زمینه در برخی موارد عدم بکارگیری نیروهای موجود، عدم سرمایه گذاری دربخش های پژوهشی وتحقیقی بخش زراعتی  جهت انجام اقدامات مورد لزوم برای بهره برداری مطلوب وکارآمد از تمام پنانسیل ها و تمامندیهای، نبود طرح جامع وکار پتانسیل سنجی وبررسی توانمندی (قابلیت ها) اراضی زراعتی، عدم استفاده  از انجنیری ژنتیک جهت استفاده از گونه های گیاهی سازگارتر با شرایط طبیعی، با توجه به اینکه عموماً زراعت در کشور وبویژه درمناطق خشک ونیمه خشک کشور از نوع سنتی ویدی است درساختارسنتی نیز ویژگی های محیطی(بالاخص بارندگی وخاک) نقش حیاتی دارند.

استراتژی ها،‌ سیاست های و راهکارهای بهبود ساختار زراعتی کشورچنین است؛ تغییر بنیادی واساسی درساختار بخش زراعتی سنتی به زراعتی مکانیزه ونوین جهت افزایش کمی وکیفی محصولات زراعتی، سازماندهی ومکان یابی مطلوب جهت بازار محصولات زراعتی واتخاذ تدابیر حمایت، تأمین خسارات، و زیان های وارده، ‌بیمه محصولات زراعتی،‌ قیمت گذاری های عادلانه وتضمین خرید محصولات زراعتی، استقرار صنایع وابسته به زراعتی(بویژه صنایع تبدیلی) گسترش صنایع روستایی وصنایع دستی وفعالیت های مرتبط جهت افزایش ارزش افزوده فرآورده های زراعتی و رونق بیشتر اقتصاد، برنامه ریزی هماهنگی ومنسجم شهر وروستابه به صورت توأمان وتاکید وبرنقش کلیدی بخش زراعتی درایجاد وگشترش اشتغال درمناطق مذکور،‌ اصلاح، ‌احیاء و آباد کردن انواع خاکها در مناطق خشک کشور از طریق تکنالوژی وعلوم نوین واستفاده متخصصات فن که عامل مهمی درافزایش سطح زراعتی و به تبع آن افزایش تعداد شاغلان است، تأکید برتوسعه تمام فعالیت‌های زراعتی از طریق افزایش سرمایه گذاری ها، ‌تلفیق زراعت ومالداری، ‌فشرده کردن هرچه بیشتر کشت دراراضی آبی، ایجاد نظام های مناسب بهره برداری، ‌یکپارچگی اراضی،‌ استفاده از راههای جلوگیری از پیشروی آب های شور وکنترول آن مانندکم کردن میزان پمپاژ با برداشت از آب های زیرزمینی، ‌تقویت آبهای زیرزمینی از طریق تزریق کردن ونفوذ آب شیرین،‌کم کردن سرعت و پایین بردن سطح آب شوراز طریق احداث سد آبی زیرزمینی، مدیریت وکنترول صحیح وهمچنین شناخت کامل آب زیر زمینی به منظور جلوگیری از شورشدن آنها،‌ استفاده از آب‌های سنتی در فلات ابران بویژه متناسب با شرایط مناطق خشک ونیمه خشک(مانند آبیاریهای قناتی… آبیاری سیل بندی ، آبیاری استخری،‌ آبیاری کوزه ای، ‌آبیاری کولوی، آبیاری پاکوی،‌ سرمایه گذاری برروی نهاده های تولید بویژه آب،‌ خاک و نیروی انسانی، ‌سرمایه گذاری بر روی زارعین به عنوان ماشین محرکه بخش زراعتی وتاکید بربهبود ساختار حمل ونقل وراه‌های انتقال محصولات زراعتی، استفاده از تخکنیک های جمعآوری آب باران (رواناب ها) استفاده از تجربه سایر کشورهای در این زمینه، استفاده از علوم مرتبط با زراعتی مثلاً اقتصاد زراعتی، جغرافیای زراعتی، ‌منابع طبیعی، جغرافیای خاک ها، ‌انجنیری نباتات، اصلاح وزراعت وانجام سرمایه گذاری دربخش پژوهش وتحقیق.

جمع بندی مقاله حاضر؛ اگرچند محدودیت های محیطی وطبیعی  بسیاری را در کشور شاهدیم اما جلوگیری از خیلی عظیم عودت کنندگان داخلی  وپیامد های زیان باری ناشی از آن،‌ ضرورت تقویت ساختارهای مختلف دراین بخش را می طلبد، فلهذا توجه به ایجاد واحد های جدید چون شرکت های خدماتی فنی- نظارتی، ‌شرکت‌های خدمات اجرایی، واحدهای تولید گلخانه‌ای، ‌تعاونی های نوین میتواند مشکلات زراعتی را تاجایی کم کند.

اگر چه به تنهایی کلید گشایش محضلات این بخش نیست،‌ اما سبب می شود تا زراعت به عنوان محور توسعه نگریسته شود و ازحاشیه نشینی درعرصه سرمایه گذاری درجهت اشتغال رهایی یابد.

یادآور می شویم که برنامه ریزی اقتصادی درقالب هرمدل وتئوری (اعم ازدیدگاه رادیکال، دیدگاه نئوکلاسیکها، استراتژی صادرات،‌ دیدگاه اصلاح طلبان،‌ دیدگاه محافظه کاران و…) درمرحله نخست باید به بخش زراعتی بعنوان پایه وزیربنای هرگونه تغییرو تحول درجهت دستیابی به توسعه پایدار(رفع بیکاری وافزایش فرصتهای شغلی یکی از اهداف توسعه پایداراست) نگریسته شود. بنا براین ضرورت دارد تا درقالب طرح‌های آزمایش سرزمین، ‌برنامه ریزیهای فضایی، بخشی  به برآورد دقیق از پتانسیل ها و قابلیت های مناطق مختلف کشور اقدام و مناطق خشک ونیمه خشک بدلیل وسعت وتوانمندی،‌از جایگاه خاصی
برخوردارگردند.

Related Articles

ځواب دلته پرېږدئ

ستاسو برېښناليک به نه خپريږي. غوښتى ځایونه په نښه شوي *

Back to top button